ازات ويلى بۇگىنگى ۇرپاققا تاۋەلسىزدىكتى تويلاۋمەن قاتار ونىڭ بولاشاعىن ويلاۋ جاۋاپكەرشىلىگى جۇكتەلىپ وتىر. تاۋەلسىزدىگىمىزدى باياندى ەتە ءتۇسۋ ءۇشىن ءاربىر ازاماتقا سانالى جاۋاپكەرشىلىك, پاراساتتىلىق, وزىق ءبىلىم كەرەك.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى ماقالاسىندا جازعانداي, كوزى اشىق ازاماتتار جاڭاشا ويلاپ, ۇلتتىق سانانى جاڭعىرتۋعا, باسەكەلىك قابىلەتتى ارتتىرۋعا, ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى ساقتاۋعا, تۋعان جەردى كوركەيتۋگە ۇلەس قوسۋى ءتيىس.
قازاقتىڭ ءار بالاسىنا تەرەڭ ءبىلىم, كوركەم مىنەز, مىقتى رۋح, ءوز قادىرىن بىلەتىن بيىك سانا جانە ەڭ باستىسى توننىڭ ىشكى باۋىنداي تاتۋلىق كەرەك. بۇگىنگى تاڭدا كۇش تە, قۋات تا – ءبىلىم مەن بىرلىكتە.
پايعامبارىمىز مۇحاممەد (وعان اللانىڭ سالاۋاتى مەن سالەمى بولسىن): ء«بىلىم مەن حيكمەت مۇسىلمانداردىڭ جوعالتقان قازىناسى, قاي جەردەن تاپسا دا يەمدەنىپ السىن», دەگەن.
وقۋ ورىندارىندا وقىپ جۇرگەن ۇل-قىزدارىمىز, باۋىرلارىمىز ەل-جۇرتقا پايدا كەلتىرەتىن ءبىلىم ىزدەسە, جاھاننىڭ ەڭ وزىق تەحنولوگيالارىن ۇيرەنسە, ۇلتتىق ءداستۇر-سالتىمىزدى, ادەبيەتىمىزدى, مادەنيەتىمىزدى كوكەيىنە توقىپ السا – تاۋەلسىزدىككە قوسقان ۇلەس وسى بولماق.
ۇلتتىق تاربيە مەن كوركەم مىنەز بولماعان جەردە اسقان بىلىمنەن پايدا از. اللا ەلشىسى ء«دىن دەگەن نە؟» دەگەن ساۋالعا: ء«دىن – كوركەم مىنەز», دەپ ءۇش قايتارا جاۋاپ بەرگەن. ءوزى دە بۇل عالامعا «كوركەم مىنەزدى كەمەلىنە جەتكىزۋ ءۇشىن جىبەرىلدىم» دەيدى. قازىر زاماناۋي عىلىمنىڭ وقىمىستىلارى جەتىستىككە جەتۋدىڭ توتە جولى – كوركەم مىنەز ەكەنىن ايتىپ, پاراساتتى پىكىرلەرىن جاريالاۋدا.
حالقىمىزدا: «وتان ءۇشىن كۇرەس – ەرگە تيگەن ۇلەس», دەگەن ناقىل ءسوز بار. ءححى عاسىرداعى وتان ءۇشىن كۇرەس ەڭ اۋەلى تەرەڭ ءبىلىم الىپ, سول ءبىلىم مەن تاجىريبەنى ەلدىڭ يگىلىگى مەن وركەندەۋىنە سارپ ەتۋدەن باستالادى. ءبىلىم – باعا جەتپەس ولجا, ۇلكەن قارۋ. ءبىلىمسىز وركەنيەت جوق.
تاۋەلسىز ەلدىڭ ازاماتتارى ءۇشىن اۋاداي قاجەت مىنەزدەردىڭ ءبىرى – تاتۋلىق پەن باۋىرماشىلدىق. اللا تاعالا قاسيەتتى قۇراندا: «اللانىڭ جىبىنەن مىقتاپ ۇستاڭدار, اجىراپ بولىنبەڭدەر» ء(«الي-يمران» سۇرەسى, 103-ايات) دەپ ادامزات بالاسىنا بىرلىك پەن ىنتىماقتا ءومىر ءسۇرۋدى بۇيىرعان.
«توزعان قازدى توپتانعان قارعا الادى» دەمەكشى, بىرلىگىمىز بولماسا, بولاشاعىمىز ب ۇلىڭعىر. ادامزات تاريحىنان قاي ەلدە بىرلىك جوعالسا, سول جەردە جەڭىلىس بولعانىن بىلەمىز. ءومىردىڭ بەرەكەسى دە بىرلىكتە.
تاۋەلسىزدىك ىنتىماققا ۇيىسقان ەلدە عانا باياندى بولادى. «التاۋ الا بولسا اۋىزداعى كەتەدى, تورتەۋ تۇگەل بولسا توبەدەگى كەلەدى», دەگەن ناقىل ءسوزدىڭ استارىندا مول ماعىنا جاتىر. ىنتىماعى بار ەلدىڭ ىرىسى مەن بەرەكەسى دە مول.
بۇگىنگى مۇسىلمان ۇمبەتى, ەلىمىزدىڭ كەز كەلگەن ازاماتى قانداي جاعداي بولماسىن ەڭ اۋەلى ەل بىرلىگىن, جۇرت تىنىشتىعىن بارلىق مۇددەدەن جوعارى قويۋى قاجەت. تاۋەلسىزدىككە ۇلەس – بارلىق مۇددەدەن بيىك كۇرەس.
مىنا زاماندا مازھابتاعى بىرلىك تە اسا ماڭىزدى. قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسى يسلامداعى ءتورت ءمازھابتىڭ ىشىندە حالقىمىزدىڭ تابيعاتىنا, ۇلتتىق بولمىسىنا, سالت-داستۇرىنە ەڭ جاقىن ءداستۇرلى ءدىني جولىمىز – يمام اعزام ءابۋ حانيفا مازھابىن ۇستانۋعا ۇندەيدى. يسلامدا ءبىر ءمازھابتا بولۋدىڭ حيكمەتى كوپ. ءبىر ءمازھاب بىرلىك پەن ىنتىماققا باستايدى.
اللا تاعالا جانى جايساڭ, دارحان جۇرتىمىزدى بىرلىگىنەن ايىرماسىن.
سەرىكباي قاجى وراز,
قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ توراعاسى, باس ءمۇفتي